Thema: Heldere verantwoording

DoeMee-onderzoek Participatie en de Omgevingswet

Het concept van DoeMee is simpel en doeltreffend: onze onderzoekers stellen een onderzoeksopzet voor een rekenkameronderzoek op. We voeren het onderzoek uit voor een vaste prijs. Meerdere rekenkamers kunnen intekenen op het onderzoek. Per gemeente doorlopen we een apart onderzoeksproces, met heldere afspraken over het contact en de rolverdeling tussen het onderzoeksteam, de rekenkamer(commissie) en de gemeente.

Elk jaar stellen wij een DoeMee-kalender op waarin het aanbod van de DoeMee-onderzoeken voor dat jaar staan vermeld.

Waarom een DoeMee-onderzoek naar Participatie en de Omgevingswet?

Inwoners en organisaties nemen steeds vaker het initiatief om zélf zaken op te pakken en te regelen in hun eigen leefomgeving. Ook dienen zij zich – gefaciliteerd door laagdrempelige tools als online platformen en sociale media – steeds prominenter aan als gesprekspartner van de gemeente in de vorming en uitvoering van beleid. Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet wordt het organiseren van participatie van inwoners en andere stakeholders bij een project of initiatief ter verbetering van de leefomgeving zelfs verplicht.

Participatie, hoe doe je dat goed?

Deze veranderende, initiatiefrijke samenleving verwacht een wendbare, flexibele en meedenkende overheid, die daar waar het kan minder zelf doet en meer loslaat. Die de inwoner centraal stelt is haar handelen, en van ‘buiten naar binnen’ werkt in alles wat zij doet en daarbij gebruik maakt van diezelfde laagdrempelige tools om usual én unusual suspects te bereiken en betrekken.

En de gemeenteraad? Die zal meer moeten gaat sturen op proces en hoofdlijnen, onder andere door aan de voorkant heldere kaders vast te leggen over hoe hij aankijkt tegen het betrekken van inwoners en andere stakeholders, en dan vooral bij grote maatschappelijke opgaven zoals de Omgevingswet en de energietransitie. Van het college en met name de burgemeester wordt verwacht dat zij de rol van ‘verbinder’ op zich nemen richting de samenleving en sterk sturen op publieke waarde.

Aan gemeenten de taak om dit alles in goede banen te leiden. En dat blijkt in de praktijk vaak best lastig. Door deel te nemen aan dit DoeMee-onderzoek kunt u de raad een helpende hand toesteken in de verdere vormgeving van participatie in de fysieke leefomgeving.

Evalueren en vooruitkijken

Dit DoeMee-onderzoek is een evaluerend en toekomstgericht onderzoek. We nemen de huidige stand van zaken ten aanzien van participatieprocessen in de fysieke leefomgeving in uw gemeente onder de loep, waarbij we ons zowel richten op de vormgeving als de uitvoering. Op basis van het huidige beleid en de werkwijze van de gemeente, dragen we handvatten aan voor de verdere vormgeving van participatie richting de invoering van de Omgevingswet. Een benchmark maakt geen onderdeel uit van het eindproduct. 

Wist u trouwens dat we dit DoeMee-onderzoek samen met onze collega's van Citisens uitvoeren? Zij zijn namelijk gespecialiseerd in het organiseren van betrokkenheid. Lees hier meer over de Citisensmethode die zij hanteren.

 Meedoen of meer informatie?

Of neem contact op met Irene van den Bosch via irene@necker.nl | 06 1647 6269

Wat staat er verder op de DoeMee-kalender?

Het volgende DoeMee-onderzoek richt zich op de doeltreffendheid en doelmatigheid van het gemeentelijk subsidiebeleid. Want hoe mooi de doelen ook zijn die een gemeente met een subsidie ondersteunt: aan het subsidiebeleid van gemeenten valt veel te verbeteren. Zo worden veel subsidies stilzwijgend verlengd, zijn subsidieprogramma’s vaak maar deels in lijn met politieke en bestuurlijke prioriteiten en worden subsidieverordeningen niet altijd aangepast aan veranderende omstandigheden. Zeker nu de gemeentelijke begrotingen onder druk staan, is subsidieverstrekking door gemeenten zeer actueel.

In dit DoeMee-onderzoek hebben we in het bijzonder aandacht voor de controle op en verantwoording over verstrekte subsidies. Dat vraagt om meer dan het gemeentelijk perspectief; ook de subsidieontvangers krijgen een plek in dit onderzoek. Een vergelijkende notitie, waarin de resultaten van alle DoeMee-onderzoeken worden vergeleken en geduid, stelt deelnemers bovendien in staat om lessen te trekken uit de praktijk in andere gemeenten.

Het onderzoek zal in september 2022 van start gaan, inschrijven kan in het voorjaar van 2022.

Onze eerdere DoeMee’s

Het DoeMee-onderzoek is een beproefde aanpak die een belangrijke plek inneemt in ons aanbod voor rekenkamers. Zo voerde Necker van Naem in 2019 in 18 gemeenten een DoeMee onderzoek uit naar Openbare Orde en Veiligheid. Benieuwd naar de resultaten? Daarnaast onderzochten we in 2021 de impact van de coronacrisis bij gemeenten. Momenteel zijn we bezig met de afronding van het DoeMee-onderzoek naar woonbeleid.  

Hieronder enkele van onze projecten:

Een greep uit onze participatietrajecten

Necker van Naem en Citisens hebben ruime onderzoeks- en praktijkervaring op het gebied van burger- en overheidsparticipatie. Lees hier meer over hoe wij verschillende groepen ...

Lees meer...