Thema: Heldere verantwoording

Wie zijn de lokale rekenkamer?

Een nieuwe wet voor lokale rekenkamers

Impact van de lokale rekenkamer – of een gebrek daaraan – is de onderlegger van de nieuwe wet ‘Versterking decentrale rekenkamers’. Deze wet verbreedt de bevoegdheden van de rekenkamer. Daarmee wordt het mogelijk om ook het op afstand gevoerde bestuur te evalueren en beoordelen. Denk hierbij aan contractrelaties en samenwerking tussen bestuurslagen in privaatrechtelijke rechtspersonen. Zo zijn rekenkamers veel beter dan nu in staat om hun onderzoek te doen naar bijvoorbeeld jeugdzorg, de omgevingswet, het economisch beleid en de energietransitie.

De bevoegdheden worden uitgebreid, maar wat vraagt het van de bemensing van de rekenkamer? Vanaf nu besteden wij iedere maand aandacht aan de wetswijziging. Deze maand staat in het teken van de werving en selectie van rekenkamerleden.

Het schaap met de vijf poten

De kwaliteit en impact van de rekenkamer moeten zo verzekerd worden. Vooruitlopend op de nieuwe wet, komt de rekenkamerwereld al in beweging. Het aflopen van zittingstermijnen van rekenkamerleden vormt aanleiding voor gemeenteraden om gelijk in lijn met de komende wet alleen nog externe leden en directeuren te werven. Zij staan aan de lat om de eerder gemiste impact te leveren. Maar ook om de nabijheid richting de raad te organiseren. En om verstand te hebben van regionale structuren en vraagstukken. En om kwaliteit te leveren met een vaak klein budget. En om….

Werving en selectie

In werving- en selectietrajecten voor rekenkamers wordt dan ook het schaap met de vijf poten gevraagd. Gelukkig zitten er vaak meerdere leden in een rekenkamer of organiseert een directeur de benodigde capaciteit, vaardigheden en kennis. Maar wie zijn zij? Wat is hun profiel? Welke types zitten er in een rekenkamer? Onlangs verzorgde Necker van Naem twee werving- en selectietrajecten voor  lokale rekenkamers; Schouwen-Duiveland en Tilburg. Een aantal zaken vallen op als we naar de kandidaten kijken. 

Meer diversiteit in de bemensing leidt tot meer impact

Allereerst was het animo voor beide rekenkamers – met toch een heel ander profiel – groot. Daarnaast was de kwaliteit van sollicitanten hoog. Rijke profielen met ervaring in/met het openbaar bestuur, inhoudelijke dossiers, wetenschappelijke achtergrond en ervaring met verschillende rollen en functies. Hoewel een functie in een rekenkamer altijd veel ‘blauwe’ kandidaten oplevert (denk aan controllers en auditors), is het opvallend hoeveel diversiteit een werving oplevert. We zien super ervaren rekenkamerleden, betrokken inwoners, wetenschappers, bestuurders en zakenlui. Ook melden zich meer jonge honden, die in het rekenkamerwerk een mooie aanvulling op hun startende carrière zien. 

Naast de uitbreiding van bevoegdheden, gaat de ontwikkeling naar een meer diverse samenstelling van de lokale rekenkamer een belangrijke bijdrage leveren aan de impact van de rekenkamer. Een diversiteit die er voor zorgt dat er inhoudelijke kwaliteit wordt geleverd, met aandacht voor de systeem- en leefwereld en voor theorie en praktijk. En een rekenkamer met een stevige positie in het speelveld, met constructieve relaties en erkend als hét onderzoeksinstrument voor de gemeenteraad.