Democratie
maak je.

Experts in decentraal bestuur

Thema: De allerbeste bestuurders

Politiek-bestuurlijke sensitiviteit: het is te trainen

Politiek-bestuurlijke sensitiviteit: het lijkt wel een toverwoord. Open een willekeurige vacature voor een functie in het openbaar bestuur en deze competentie wordt gevraagd. Maar wat is het? En heb je ‘het’ of is ‘het’ te leren?

Wat is politiek-bestuurlijke sensitiviteit?

Samengevat gaat politiek-bestuurlijke sensitiviteit over het signaleren en begrijpen van politiek-bestuurlijke en maatschappelijke verhoudingen. Vergeet vooral dat laatste niet. Politieke en bestuurlijke belangen manifesteren zich immers altijd in een maatschappelijke context. Een politiek sensitief persoon is zich bewust van de behoeftes en belangen van anderen en de omgeving én zijn of haar eigen invloed hier op. Een politiek-bestuurlijk sensitief ambtenaar weet wat er speelt, wat bestuurders drijft en weet zich effectief te manifesteren in complexe krachtenvelden. Het is dus iets wat je ziet (bijvoorbeeld oog hebben voor verhoudingen en belangen), maar ook iets wat je doet (bijvoorbeeld mensen op de juiste manier benaderen en teksten overtuigend formuleren).

Politiek-bestuurlijke sensitiviteit wordt steeds belangijker

Politiek-bestuurlijke sensitiviteit is de laatste jaren steeds belangrijker geworden, maar ook complexer. Dat komt bijvoorbeeld door de toegenomen aandacht voor integriteit in het openbaar bestuur. Incidenten bepalen steeds meer het politieke en maatschappelijke debat; het is belangrijk daar oog voor te hebben. Daarnaast opereren (lokale) overheden steeds meer in regionale netwerken en vanwege de decentralisaties wordt er steeds meer met verschillende (keten)partners samengewerkt. Dat vraagt om het kunnen overzien van een steeds complexer wordend netwerk. En last but not least: beleid en initiatieven worden steeds meer in samenspel tussen overheid en inwoners ontwikkeld. Burgerparticipatie, overheidsparticipatie, co-productie en andere vormen die de representatieve democratie verrijken, zijn aan de orde van de dag. Deze ontwikkeling vraagt om een omslag in denken en handelen, waarbij een flinke dosis politiek-bestuurlijke sensitiviteit goed kan helpen.  

Politiek-bestuurlijke sensitiviteit kun je leren

Tegelijkertijd is politiek-bestuurlijke sensitiviteit geen abstracte, ongrijpbare kwaliteit. Het is een vaardigheid die iedereen kan leren. Dat kan het beste door een combinatie van reflecteren en doen. Door je bewust te zijn van je eigen waarnemingen en handelen, kun je politiek-bestuurlijke sensitiviteit (door)ontwikkelen en een eigen stijl ontdekken. Dat is naast nuttig ook gewoon heel leuk!

Tip: Lees hier de praktijk-case van gemeente Staphorst.

Volgend artikel: Rekenkameronderzoek in de la? Niet nodig! 5 tips Of lees meer over De allerbeste bestuurders artikelen of het thema